Puszcza Białowieska w coraz gorszym stanie. Trafiła do kategorii „krytycznej” w raporcie IUCN

29 października 2025, 16:21

Stan ochrony naszego największego skarbu przyrodniczego, Puszczy Białowieskiej, spadł do kategorii „krytyczny”, informuje Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN). Organizacja opublikowała niedawno czwarty raport World Heritage Outlook. To dokonywana co kilka lat ocena działań na rzecz ochrony miejsc światowego dziedzictwa wpisanego na listę UNESCO. Puszcza Białowieska to jedno z pięciu takich miejsc w Polsce. Cztery pozostałe znajdują się w Bieszczadach.



Bliskowschodnia konkurencja dla rysunków z Nazca

19 września 2011, 18:15

Na Bliskim Wschodzie - w Syrii, Arabii Saudyjskiej i Jordanii - odkryto geoglify, które są starsze i liczniejsze od znanych na całym świecie rysunków z Nazca. Koliste kamienne struktury są widoczne zarówno na zdjęciach satelitarnych, jak i lotniczych. Naukowcy szacują, że powstały co najmniej 2 tys. lat temu (a może nawet przed 9 tys. lat), ale nie wiadomo, do czego miały służyć. Mają od 25 do 70 m średnicy.


Wąż morski Gunthera u wybrzeży Iranu

11 października 2016, 10:15

Rzadki bardzo jadowity wąż morski Microcephalophis cantoris występuje również u wybrzeży Iranu. Dotychczas wąż widywany był od Półwyspu Malajskiego po Pakistan. Teraz zaobserwowano go na zachód od Zatoki Omańskiej, ponad 400 kilometrów dalej na zachód niż jego znany zasięg.


Najstarsze w Szwajcarii: dwie złote celtyckie monety

7 stycznia 2026, 17:28

W 2023 roku w pobliżu szwajcarskiej miejscowości Arisdorf pod Bazyleą znaleziono 34 srebrne celtyckie monety z I wieku przed naszą erą. Kilkanaście miesięcy później, wiosną 2025 roku dwóch archeologów, Wolfgang Niederberger i Daniel Mona, przy pomocy ochotników, postanowiło jeszcze raz przeszukać okolice. Ku swojemu zdumieniu trafili na coś zupełnie wyjątkowego – dwie złote celtyckie monety pochodzące z około połowy III wieku przed Chrystusem. To najstarsze monety jakie powstały na terenie dzisiejszej Szwajcarii.


Jak granice chronią przed przemocą

14 października 2011, 14:50

Historia pełna jest przykładów przemocy na tle etnicznym i religijnym. Tego typu wydarzenia nie odeszły do przeszłości. Nawet we współczesnej Europie jeszcze niedawno przemoc była obecna w Jugosławii, Kosowie, Irlandii Północnej czy Kraju Basków.


Emulgatory sprzyjają rakowi jelita grubego

9 listopada 2016, 07:00

Emulgatory, które mają nadać żywności odpowiednią teksturę i wydłużyć czas jej przydatności do spożycia, zmieniają skład mikrobiomu w sposób sprzyjający stanowi zapalnemu i rakowi jelita grubego.


Już Homo erectus zbierał kryształy. Również szympansy się nimi interesują

9 marca 2026, 11:03

Około 780 000 lat temu pewien Homo erectus znalazł kryształ górski i zabrał go do jaskini. To najstarszy znany przykład interakcji przedstawicieli Homo z kryształami. Ale nie jedyny. W Chinach na stanowisku Zhoukoudian, obok szczątków H. erectus pochodzących sprzed co najmniej 600 tysięcy lat, znaleziono dwadzieścia kryształów kwarcu. W Indiach i Austrii kryształy odkryto w warstwie kultury aszelskiej. Zaś w RPA w jaskini Wonderwerk znaleziono kryształy w różnych warstwach sprzed 276–500 tysięcy lat. A co najważniejsze, żaden z tych kryształów nie był używany jako narzędzie, broń czy ozdoba. Z jakiegoś powodu Homo przynieśli je do swojego domu i tam przechowywali.


Upakowali 2 mln nanopręcików w jednej komórce

16 listopada 2011, 17:38

Chemicy z Rice University zdołali umieścić w komórce nowotworowej ponad 2 mln złotych nanopręcików. Zwiększa to prawdopodobieństwo uzyskania w przyszłości metod, dzięki którym podgrzewając takie struktury, można by "ugotować" guzy od środka (Angewandte Chemie International Edition).


Lot dronem nie szkodzi produktom krwiopochodnym

7 grudnia 2016, 13:59

Naukowcy z Uniwersytetu Johnsa Hopkinsa wykazali, że duże opakowania preparatów krwiopochodnych zachowują w czasie lotu dronem temperaturę oraz integralność komórkową.


W końcu udało się zmierzyć pole magnetyczne egzoplanet

2 czerwca 2026, 10:43

Po latach prób naukowcom udało się w końcu zmierzyć natężenie pól magnetycznych egzoplanet. Autorzy przełomowych badań poinformowali, że pomiarów dokonali dzięki obserwacjom wiatrów wiejących w atmosferach badanych planet. Artykuł ukazał się na łamach Nature Astronomy.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk